اسکن دیجیتال دندان یکی از فناوریهای جدید در دندانپزشکی است که امکان ثبت سهبعدی وضعیت دندانها و بافتهای دهان را بدون استفاده از مواد قالبگیری سنتی فراهم میکند. در این روش، اسکنر داخل دهانی اطلاعات مربوط به دندانها را ثبت کرده و یک مدل دیجیتال از دهان ایجاد میکند. این اطلاعات میتوانند در تشخیص، طراحی و برنامهریزی برخی درمانهای دندانپزشکی مورد استفاده قرار بگیرند.
با گسترش دندانپزشکی دیجیتال، استفاده از اسکن دیجیتال دندان در درمانهایی مانند ایمپلنت، لمینیت، روکش و پروتز نیز بیشتر شده است. اما این فناوری چه تفاوتی با قالبگیری سنتی دارد و چه مزایایی برای بیمار ایجاد میکند؟
اسکن دیجیتال دندان چیست؟
در اسکن دیجیتال، دندانپزشک از یک دستگاه کوچک به نام اسکنر داخل دهانی استفاده میکند. این دستگاه به آرامی در داخل دهان حرکت داده میشود و تصاویر متعددی از سطح دندانها ثبت میکند.
نرمافزار مربوط به دستگاه، تصاویر ثبتشده را کنار یکدیگر قرار میدهد و یک مدل سهبعدی دیجیتال از دندانها ایجاد میکند. این مدل میتواند برای بررسی وضعیت دندانها، طراحی برخی ترمیمها و ارتباط با لابراتوار مورد استفاده قرار گیرد. یکی از تفاوتهای اصلی این روش با قالبگیری سنتی، حذف یا کاهش نیاز به مواد قالبگیری در مواردی است که اسکن دیجیتال برای درمان موردنظر قابل استفاده باشد.
اسکن دیجیتال دندان چگونه انجام میشود؟
فرآیند اسکن معمولاً بدون درد است و نیازی به بیحسی ندارد. ابتدا دندانها و محیط دهان بررسی و آماده میشوند. سپس دندانپزشک اسکنر را روی سطوح مختلف دندانها حرکت میدهد تا اطلاعات موردنیاز ثبت شود.
دادههای ثبتشده به نرمافزار منتقل شده و مدل سهبعدی ایجاد میشود. در صورت وجود قسمت ناقص، امکان اسکن مجدد همان ناحیه وجود دارد. مدت زمان اسکن به تعداد دندانها، شرایط دهان و نوع دستگاه بستگی دارد.
مزایای اسکن دیجیتال دندان چیست؟
شاید برایتان سوال باشد که این روش چه مزایایی به همراه دارد، در ادامه به پاسخ این سوال میپردازیم:
راحتی بیشتر برای بیمار
یکی از مزایای مهم اسکن دیجیتال، حذف مواد قالبگیری در بسیاری از موارد است. برای افرادی که هنگام قالبگیری سنتی احساس ناراحتی یا حالت تهوع دارند، این موضوع میتواند تجربه راحتتری ایجاد کند.
ثبت اطلاعات به صورت دیجیتال
نتیجه اسکن به شکل یک فایل دیجیتال ذخیره میشود و میتوان از آن در مراحل مختلف درمان استفاده کرد. این موضوع امکان دسترسی و انتقال سادهتر اطلاعات را فراهم میکند.
امکان مشاهده مدل سهبعدی
دندانپزشک میتواند مدل دیجیتال ایجادشده را روی نمایشگر بررسی کند. در برخی موارد، بیمار نیز میتواند وضعیت دندانهای خود و روند طراحی درمان را بهتر مشاهده و درک کند.
امکان اصلاح سریع اطلاعات
اگر بخشی از اسکن ناقص باشد، معمولاً میتوان همان ناحیه را دوباره اسکن کرد. در قالبگیری سنتی، وجود نقص در قالب ممکن است موجب قالبگیری دوباره شود.
ارتباط آسانتر با لابراتوار
فایل دیجیتال را میتوان در صورت پشتیبانی سیستم مورد استفاده، به شکل الکترونیکی برای لابراتوار ارسال کرد. این موضوع میتواند روند انتقال اطلاعات و طراحی برخی ترمیمها را سادهتر کند.
اسکن دیجیتال در چه درمانهایی کاربرد دارد؟
اسکن داخل دهانی در درمانهای مختلفی کاربرد دارد، اما نوع استفاده از آن به شرایط بیمار و تجهیزات مرکز درمانی بستگی دارد.
ایمپلنت دندان
در برخی درمانهای ایمپلنت، اطلاعات اسکن دیجیتال میتوانند در کنار تصاویر رادیوگرافی و سایر دادههای تشخیصی برای برنامهریزی درمان مورد استفاده قرار گیرند.
این اطلاعات میتوانند به بررسی وضعیت دندانها و طراحی برخی مراحل درمان کمک کنند. البته اسکن دیجیتال به تنهایی جایگزین تمام تصویربرداریهای مورد نیاز در درمان ایمپلنت نیست.
لمینیت و درمانهای زیبایی
در طراحی لمینیت و برخی درمانهای زیبایی، مدل دیجیتال دندانها میتواند برای بررسی فرم، اندازه و نحوه قرارگیری ترمیمها مورد استفاده قرار گیرد.
به این ترتیب، اطلاعات دقیقتری برای طراحی ترمیم در اختیار تیم درمان و لابراتوار قرار میگیرد.
روکش و پروتز دندان
در ساخت برخی روکشها و پروتزهای دندانی نیز میتوان از اطلاعات اسکن دیجیتال استفاده کرد. مدل سهبعدی به لابراتوار کمک میکند طراحی ترمیم را بر اساس اطلاعات ثبتشده انجام دهد.
تفاوت اسکن دیجیتال با قالبگیری سنتی چیست؟
در قالبگیری سنتی، ماده مخصوص قالبگیری داخل دهان قرار میگیرد و پس از قرار گرفتن دندانها در ماده، قالب فیزیکی از وضعیت دهان تهیه میشود. سپس این قالب برای ساخت مدل و انجام مراحل بعدی در اختیار لابراتوار قرار میگیرد.
در مقابل، در اسکن دیجیتال دندان اطلاعات به صورت مستقیم توسط اسکنر ثبت و به مدل سهبعدی دیجیتال تبدیل میشود. برای بررسی دقیقتر در ادامه به مقایسه ویژگیها پرداختهایم:
| ویژگی | اسکن دیجیتال | قالبگیری سنتی |
| روش ثبت اطلاعات | اسکنر داخل دهانی | مواد قالبگیری |
| نوع اطلاعات | فایل سهبعدی دیجیتال | قالب فیزیکی |
| راحتی بیمار | معمولاً بیشتر | ممکن است برای بعضی افراد ناخوشایند باشد |
| اصلاح ناحیه ناقص | امکان اسکن مجدد همان بخش | ممکن است نیاز به قالبگیری مجدد باشد |
| انتقال اطلاعات | دیجیتال | انتقال قالب فیزیکی |
| کاربرد | طراحی و برنامهریزی برخی درمانها | طیف گستردهای از درمانها |
البته قالبگیری سنتی همچنان در بسیاری از درمانها کاربرد دارد و اسکن دیجیتال در همه شرایط جایگزین آن نیست.
آیا اسکن دیجیتال دندان دقیق است؟
دقت اسکن دیجیتال به عواملی مانند نوع و کیفیت دستگاه، نحوه استفاده از آن، شرایط محیط دهان و مهارت فردی که اسکن را انجام میدهد بستگی دارد.
رطوبت، خونریزی لثه یا دشواری دسترسی به برخی نواحی دهان میتواند روی فرآیند اسکن تأثیر بگذارد. به همین دلیل، آمادهسازی مناسب محیط دهان و اجرای صحیح فرآیند اهمیت زیادی دارد.
هزینه اسکن دیجیتال دندان چقدر است؟
نمیتوان هزینه ثابتی برای اسکن دیجیتال تعیین کرد. هزینه به نوع دستگاه، نوع درمان و اینکه اسکن به عنوان بخشی از یک فرآیند درمانی انجام میشود یا به صورت جداگانه، بستگی دارد.
برای مثال، اسکن دیجیتال مورد استفاده در طراحی یک درمان زیبایی ممکن است شرایط متفاوتی با اسکن مورد استفاده در برنامهریزی ایمپلنت داشته باشد. بنابراین برای اطلاع از هزینه دقیق، ابتدا باید نوع درمان مشخص شود. برای کسب اطلاعات کاملتر در مورد دندانپزشکی دیجیتال در مشهد محتوای مربوطه را مطالعه کنید.
دکتر نجیبزادگان؛ استفاده از فناوریهای نوین در دندانپزشکی
فناوری دیجیتال میتواند در کنار تشخیص و برنامهریزی دقیق، روند برخی درمانهای دندانپزشکی را سادهتر و منظمتر کند. اسکن دیجیتال دندان نیز یکی از ابزارهایی است که در درمانهایی مانند ایمپلنت، لمینیت، روکش و پروتز میتواند مورد استفاده قرار گیرد.
در دندانپزشکی دکتر نجیبزادگان، شرایط هر مراجعهکننده پیش از انتخاب روش درمان بررسی شده و مشخص میشود چه فناوریها و روشهایی برای شرایط او کاربرد بیشتری دارند. اگر درباره اسکن دیجیتال دندان در مشهد و کاربرد آن در درمان خود سؤال دارید، میتوانید برای معاینه و دریافت مشاوره تخصصی از طریق کارت ویزیت مجازی اقدام کنید.
سوالات متداول
1. آیا اسکن دیجیتال دندان درد دارد؟
خیر، فرآیند اسکن معمولاً بدون درد و بدون نیاز به بیحسی انجام میشود.
2. آیا اسکن دیجیتال جایگزین قالبگیری سنتی شده است؟
خیر، اسکن دیجیتال در بسیاری از درمانها کاربرد دارد، اما قالبگیری سنتی همچنان در برخی شرایط استفاده میشود.
3. آیا برای ایمپلنت میتوان از اسکن دیجیتال استفاده کرد؟
بله، اطلاعات اسکن دیجیتال میتواند در کنار سایر اطلاعات تشخیصی برای برنامهریزی برخی درمانهای ایمپلنت استفاده شود.